Katechezy papieskie

Konstytucja Sacrosanctum Concilium ukazuje rok liturgiczny, składający się z cyklu świąt chrześcijańskich, jako najważniejszy punkt odniesienia dla działań duszpasterskich. Jego „podstawa i rdzeń” to niedziela – „dzień Pański” i najstarsze święto. Jak wskazywał św. Jan Paweł II, jest ona „także dniem, który objawia sens czasu” (List apost. Dies Domini, 75). Świętowanie niedzieli polega głównie na czynnym udziale w Eucharystii – nie można go zastąpić wirtualną transmisją. Od II w. po Chr. świętuje się Wielkanoc, czyli największą doroczną uroczystość. Jej celebracja obejmuje pięćdziesiąt dni Okresu Wielkanocnego poprzedzonego Wielkim Postem. Drugi cykl roku liturgicznego związany jest z Okresem Bożego Narodzenia.

Dzisiejsza katecheza, poświęcona Konstytucji Sacrosanctum Concilium, ukazuje eklezjalny wymiar modlitwy liturgicznej. W świecie zdominowanym przez skuteczność, konsumpcję i technikę modlitwa bywa uznawana za bezużyteczną lub mylona z jedną z technik psychologicznych, dlatego należy na nowo odkrywać jej prawdziwy sens. Liturgia Godzin, czyli codzienna publiczna modlitwa Kościoła, przenika, ożywia, prowadzi i wyraża całą modlitwę chrześcijańską oraz skutecznie karmi życie duchowe Ludu Bożego. Uświęcając czas i poszczególne pory dnia, może stać się dla wiernych drogą i szkołą modlitwy chrześcijańskiej.

Dzisiejsza Katecheza poświęcona jest misterium Eucharystii, o którym Konstytucja Sacrosanctum Concilium opowiada odwołując się do myśli św. Augustyna. Liturgia słowa i liturgia eucharystyczna to dwie zasadnicze części Mszy św., które „ściśle łączą się ze sobą” i „stanowią jeden akt kultu”. Sobór Watykański II polecił obficie zastawić wiernym „stół słowa Bożego” i szeroko otworzyć skarbiec biblijny. Służy temu Lekcjonarz – księga czytań biblijnych do celebracji liturgicznych. Pozwólmy, aby przemieniała nas tajemnica Eucharystii, w której „przyjmujemy Chrystusa, duszę napełniamy łaską i otrzymujemy zadatek przyszłej chwały”.

Rozpoczynamy dziś refleksję nad Konstytucją o liturgii świętej Sacrosanctum Concilium. Podejmując reformę obrzędów, ojcowie Soboru Watykańskiego II pragnęli przede wszystkim pogłębić teologiczną refleksję nad liturgią. Skoncentrowali się zwłaszcza na Misterium paschalnym Chrystusa – Jego męce, śmierci, zmartwychwstaniu i uwielbieniu – które mocą Ducha Świętego uobecnia się w liturgii, szczególnie w sakramentach. Sobór określa liturgię jako szczyt, do którego zmierza działalność Kościoła, i źródło, z którego wypływa cała jego moc. Św. Jan Paweł II uczył, że każda celebracja – przez słowa, obrzędy, symbole i gesty – staje się prawdziwą epifanią Kościoła trwającego na modlitwie.

Kontynuując nauczanie o liturgii Piusa XII, Sobór Watykański II w Konstytucji Sacrosanctum Concilium przypomina, że odnowa liturgii łączy się ściśle z odnową Kościoła. Musi ona być zakorzeniona w Tradycji, ponieważ w liturgii istnieje „część niezmienna” oraz „części podlegające zmianom”, a wszystko powinno służyć owocnemu uczestnictwu wiernych. Nikomu jednak nie wolno samowolnie niczego zmieniać ani dodawać do liturgii. Dlatego wszyscy – zwłaszcza kapłani, którzy przewodniczą liturgii – powinni wiernie zachowywać teksty i normy liturgiczne, wyrażając w ten sposób pokorę wobec wielkości Boga oraz wierność komunii eklezjalnej.

Rozpoczynamy dziś refleksję nad Konstytucją o liturgii świętej Sacrosanctum Concilium. Podejmując reformę obrzędów, ojcowie Soboru Watykańskiego II pragnęli przede wszystkim pogłębić teologiczną refleksję nad liturgią. Skoncentrowali się zwłaszcza na Misterium paschalnym Chrystusa – Jego męce, śmierci, zmartwychwstaniu i uwielbieniu – które mocą Ducha Świętego uobecnia się w liturgii, szczególnie w sakramentach. Sobór określa liturgię jako szczyt, do którego zmierza działalność Kościoła, i źródło, z którego wypływa cała jego moc. Św. Jan Paweł II uczył, że każda celebracja – przez słowa, obrzędy, symbole i gesty – staje się prawdziwą epifanią Kościoła trwającego na modlitwie.